Tak zwane bajpasy są dziś jedną z ważniejszych metod pomocy pacjentom z chorobami serca, zwłaszcza w zaawansowanym stanie. Operacja ich wszczepienia jest poważnym zabiegiem, jednak dzięki nowoczesnym technologiom ryzyko powikłań czy zgonu wynosi zaledwie kilka procent. Należy jednak pamiętać, że bajpasy nie likwidują przyczyn niewydolności krążenia, tak więc nie wystarczy przejść zabieg i zapomnieć o leczeniu, zdrowej diecie i unikaniu np. papierosów – aby w pełni powrócić do zdrowia i nie mieć podobnych problemów w przyszłości konieczne są częste kontrole u kardiologa oraz stosowanie się do jego zaleceń.
Czym są bajpasy?
Bajpasy to inaczej pomosty naczyniowe. Podczas operacji kardiochirurgicznej są one wszczepiane pacjentowi w miejsce zwężonych naczyń krwionośnych, tworząc „obwodnice” pozwalające na prawidłowy przebieg krwi. Dzięki temu krew uzyskuje swobodny przepływ i praca serca przebiegać może bez zakłóceń. Operacja taka jest stosunkowo często wykonywanym zabiegiem, choć w miarę możliwości lekarze starają się stosować metody mniej inwazyjne. Bajpasy zakładane są w chorobach wieńcowych, przede wszystkim w zaawansowanej chorobie niedokrwiennej serca. Do zabiegu kwalifikują się osoby, u których niemożliwe jest skorzystanie z innych metod np. angioplastyki, czyli poszerzenia naczyń krwionośnych.
Diagnoza i przygotowanie do zabiegu
Zanim pacjent poddany zostanie zabiegowi, przejść musi wiele badań. Najpierw, aby zdiagnozować sytuację i ocenić stan naczyń krwionośnych, wykonuje się koronografię. Podczas tego badania pacjentowi podaje się kontrast, dzięki któremu na zdjęciach rentgenowskich dokładnie uwidocznione są tętnice i lekarz może ocenić, czy kwalifikują się do operacji. Jeżeli tak, pacjent trafia na kilka dni do szpitala i zostaje przygotowany do zabiegu. Przed nim zaleca się zaszczepienie na wirusowe zapalenie wątroby typu B. Wykonuje się także podstawowe badania np. morfologię, krzepliwość krwi, aby sprawdzić, czy pacjent bezpiecznie zniesie operację.
Przebieg operacji
Wszczepienie bajpasów odbywa się w znieczuleniu ogólnym i trwa zazwyczaj około 4-5 godzin, czasami jednak nieco dłużej. Do wszczepienia wykorzystuje się sztuczne naczynia krwionośne, lub pobrane z ciała pacjenta np. z uda czy ramienia. Aby dostać się do serca, lekarze rozcinają mostek. Zatrzymana zostaje praca serca, a operowana osoba zostaje podłączona do sztucznego układu krążenia. Dziś istnieją również technologie umożliwiające operacje na bijącym sercu. Chirurg wszywa odpowiednią ilość bajpasów, następnie przywraca pracę serca i zaszywa klatkę piersiową. Pacjent jeszcze przez kilka dni pozostaje w szpitalu, w zależności od stanu zdrowia. Powrót do sił trwa zazwyczaj około kilku tygodni. Po wszczepieniu bajpasów należy pozostawać pod kontrolą lekarza, regularnie wykonywać zlecone badania np. EKG, nie palić papierosów oraz unikać nadmiernego wysiłku fizycznego. Często do końca życia przyjmować należy leki np. przeciwzakrzepowe czy też inne przepisane przez lekarza. Operacja jest poważna i zawsze wiąże się z ryzykiem, o czym należy pamiętać. Z drugiej strony jednak daje ogromną poprawę, pod warunkiem, że pacjent nie zapomina o zaleceniach i prowadzi spokojny tryb życia.
Żylaki
Żylaki powstają, gdy zastawki żylne tracą szczelność, odginając się w dół lub do góry. Ich rozszerzenie wywołuje obrzęk tego odcinka żyły. Żylaki pojawiają się najczęściej na łydkach i wyglądają jak sieć poskręcanych, sinych niteczek, miejscami nieco napuchniętych.
Prawidłowe ciśnienie tętnicze waha się u osoby dorosłej w granicach od ok. 120 mmHg -ciśnienie „górne” – skurczowe i ok. 80 mmHg – ciśnienie „dolne” – rozkurczowe. Jeżeli wartości pomiarowe są niższe np. ciśnienie skurczowe wynosi poniżej 100 mmHg, a ciśnienie rozkurczowe mniej niż 60 mmHg, to wówczas mamy do czynienia z niedociśnieniem, nazywanym także hipotonią.
Tętno
Tętno nazywamy inaczej pulsem. Jest to miarowe rozszerzanie się naczyń w układzie krwionośnym. Powstaje zazwyczaj poprzez intensywne zmiany ciśnienia krwi, które są efektem skurczów raz rozkurczów serca. Tętno przebiega w tętnicach w postaci tak zwanych fal, od aorty oraz tętnicy płucnej do tętniczek.